Thursday, January 23, 2014

Lurtið eftir KAMARTÓNANUM!


piano quartet byCaroline Bittencourt 013.jpg

KAMMERTONEN eitur ein dugnalig donsk klaverkvartett við føroyska bratsjspælaranum, Jákupi Lützen, sum spælir saman við Amalie Elmark, violin, Marie Louise Lind, cello og Jonathan Siahaan, klaver

14 apríl eru tey vald út at vera við í háttvirdu P2 kappingini. Umframt Jákup verða tveir aðrir føroyskir tónleikarar við í kappingini við tveimum øðrum ensemblum; Heidrun Petersen, violin og Niklas Kallsoy Mouritsen, horn. 

Á heimasíðuni hjá DR stendur:

Over fire dage vil nogle af Danmarks største musiktalenter konkurrere om æren, koncertengagementer og kontante pengepræmier ved P2s Kammermusikkonkurrence. Hele forløbet kan følges live i Studie 2 med Rie Kock som vært. Finalekoncerten finder sted i Koncertsalen torsdag 17. april kl. 15.00.
Kammermusikkonkurrence har været gennembrud for flere af vores fornemste ensembler. Tidligere har ensembler som Trio Ismena, Den Danske Strygekvartet, Trio con Brio og Trio Aristos vundet konkurrencen, og hvert år er der nyt - ægte - talent at spotte. P2 sender direkte fra hele konkurrencen, så alle har lejlighed til at følge med.
Program (med forbehold for ændringer)
Mandag 14/4 kl. 11.30-18.30      1. runde
Tirsdag 15/4 kl. 11.30-18.30       1. runde
Onsdag 16/4 kl. 11.30-18.30       Semifinale (6 ensembler)
Torsdag 17/4 kl. 15.00-18.00      Finale (3 ensembler)
1) KAMMERTONEN
(Klaverkvartet)
Amalie Elmark, violin
Jákup Lützen, bratsch
Marie Louise Lind, cello
Jonathan Siahaan, klaver
2) Duo Psallein(Guitar Duo)
Mikkel Egelund, guitar
Simon Wildau, guitar
3) Nordic String Quartet(Strygekvartet)
Mads Haugsted Hansen, violin (DK)
Heidrun Petersen, violin (Fo)
Daniel Eklund, viola (Se)
Live Johansson, cello (No)
4) Trio Amerise(Blæsertrio)
Ragnhildur Josefsdottir, fløjte
Morten Sønderskov Jensen, klarinet
Lucia Amerise, fagot
5) Danish Chamber Brass(Messing-kvintet)
Andreas Jul Nielsen, trompet
Jeppe Lindberg Nielsen, trompet
Anne Sophie Broholt Jensen, horn
Theis Stoico, basun
Jonathan Borksand Hanke, tuba
6) Trio Colore(Klavertrio)
 
Xenia Kandel Frederiksen, klaver
Sofie Thorsbro Pedersen, violin
Benedicte Borum Poulsen, cello
7) inDuo
(Sopran/fløjte Duo)
Isabella Hübener, fløjte
Sofie Elkjær Jensen, sopran

8) Emanon Blæserkvintet (Blæserkvintet)
Eva Steinaa, obo  
Maria Steinaa, fløjte
August Lange Finkas Jensen, klarinet
Niklas Kallsoy Mouritsen, horn
Leopoldo Ferris Gomez, fagot


Hyggið at heimasíðuni her og lurtið eftir framúr góða ljóðbrotinum beint undir myndini. 

http://www.kammertonen.com/








(KP)



Meðan vit bíða eftir Berlin


César De Sutter in Violet (Belgium / Netherlands 2013) by Bas Devos

Tann 64. filmsfestivalurin í Berlin verður frá 6. til 16.februar, og Sakaris Stórá filmsleikstjóri og Ingun í Skrivarastovu framleiðari eru kanska so smátt farin at spekulera uppá hvat fyri jakki og hvat fyri skógvar eru nóg kulir til at spáka runt í Berlin á sjálvum filmsfestivalinum. Tað er spennandi og meðan vit bíða, kunnu vit kunna okkum um úrvali av ungdoms- ella ættarliðsfilmum, sum eg havi tikið úr skránni hjá Berlinaluni. Tað er kveikjandi mitt í navnastreyminum at síggja ein føroyskt filmsheiti. http://www.berlinale.de/en/das_festival/festivalprofil/profil_der_berlinale/index.html

Rói Patursson er eisini filmsliga ella filmsritroyndarliga inspireraður í yrking í Vencil 14. og vit hava funnið ritroyndina, sum hann vísir til og seta inn leinki til hana niðast.



Berlinale Generation 2014: Out Of This World  
With another 17 feature films, Generation’s programme is now complete. A total of 60 short and full-length films from 35 countries have been selected for the Generation Kplus and Generation 14plus competitions. They include five long and nine short animated films.
“This diversity transcends all limits, in content, imagery, narrative structure and rhythm. Each of these animated gems creates its own universe and is a fantastic cinematic adventure, not just for children,” says section head Maryanne Redpath. Among the live-action films, there is also a wide, contrasting range of craftsmanship and content. Rigorously structured films open up spaces for sensitive and intimate portraits and he multifaceted perspective young people have on their worlds – from punk to dark and melancholic – permeates the films’ microstructures and narrative forms.

Generation 14plus

3 Histoires d’Indiens (3 INDIAN TALES) – Canada
By Robert Morin
Three stories over four seasons. Depicting the life of a new generation of Native Americans who are less resigned and more active than their parents. From the inside out, this fictional feature offers authentic insights into everyday life on a reservation today.
World premiere

ärtico (arctic) – Spain
By Gabri Velázquez
What’s the value of family when everything has lost all rhyme or reason? Gabri Velázquez presents the everyday moods and states of mind of Spanish adolescents during the economic crisis. Sparse in dialogue and using static tableaux-like imagery, the entire composition is also deeply influenced by music.
World premiere

Feriado (Holiday) – Ecuador / Argentina
By Diego Araujo
In a remote region in the Andes, shy Juan Pablo meets self-assured Juano. A fragile romance evolves that transcends all class distinctions. Their tender explorations are set against a corruption scandal that shakes Juan Pablo’s rich banking family to the core.
World premiere

Mavi Dalga (The Blue Wave) – Turkey / Germany / Netherlands / Greece
By Zeynep Dadak and Merve Kayan
This clique of girls still talks about boys, clothes and the latest music. Yet its carefree days are drawing to a close. A new life is imminent, and this feels both exciting and dangerous. An ensemble film about the end of adolescence and a new beginning.
International premiere

Supernova – Netherlands / Germany / Belgium
By Tamar van den Dop
Where Meis lives, absolutely nothing ever happens. She loses herself in wistful fantasies about love, sex and a world elsewhere. A refreshingly bizarre story that conveys, on all cinematic levels, a sense of immanent change.
World premiere

Obietnica (The Word) – Poland / Denmark
By Anna Kazejak
After a silly infidelity, Janek is doing everything to try to win back his girlfriend. A highly emotional youth-drama and a suspenseful crime story are intricately and cleverly woven together.
World premiere

Violet – Belgium / Netherlands
By Bas Devos
In a shopping mall, Jesse’s best friend is stabbed to death right before his eyes. To convey his silent despair, the film uses long shots that have an artistic, photographic quality and are embedded in a spherical sound track.
World premiere

What We Do in the Shadows – New Zealand / USA
By Taika Waititi and Jemaine Clement
Youth is not a question of age. In their mockumentary, the popular team from the cult TV series Flight of the Conchords and the film Eagle vs. Shark takes a biting look at the life, love and woes in a Wellington flat shared by vampires.
European premiere

Above Us All – Netherlands / Belgium
By Eugenie Jansen
After the death of her Indigenous mother in Australia, Shay’s father insists on returning to his old home in Belgium. Grief and leave-taking are dealt with quite differently in these two places. In 3D and 360-degree pans, the film revolves around the question of our existence in time and space.
World premiere (out of competition)

As announced in the previous press release, the programme also includes:

52 Tuesdays, Australia, by Sophie Hyde – EP
Atlántida (Atlantida), Argentina / France, by Inés María Barrionuevo - WP
Einstein and Einstein, People’s Republic of China, by Cao Baoping - EP
Galore, Australia, by Rhys Graham - IP
God Help the Girl, Great Britain, by Stuart Murdoch - EP
Il Sud è Niente (South Is Nothing), Italy / France, by Fabio Mollo - EP
Ömheten (Broken Hill Blues), Sweden, by Sofia Norlin - IP
Somos Mari Pepa (We Are Mari Pepa), Mexico, by Samuel Kishi Leopo – EP

Generation Kplus

Beyond Beyond – Sweden / Denmark
By Esben Toft Jacobsen
In search of his mother, the little rabbit Johan enters the fantastic underworld of the Feather King. Jacobsen’s third film in Generation is an elaborate, animated 3D family adventure that tells profoundly of love and loss.
World premiere

Emil & Ida i Lönneberga (That Boy Emil) – Sweden
By Per Åhlin, Alicja Jaworski Björk and Lasse Persson
Little Emil just wants to help, but then everything always goes wrong. Banned to the shed, he’s supposed to think about his misdeeds – that is, until he gets into mischief again. Astrid Lindgren narrates this lovingly animated film about the little prankster who is known in German-speaking countries as Michel.
German premiere (out of competition)

Finn – Netherlands / Belgium
By Frans Weisz
Finn just has to learn to play the violin! Music entwines reality and dreams – and helps him see his dead mother again. Flemish actor Jan Decleir brilliantly embodies the mysterious violin teacher.
International premiere

Hitono Nozomino Yorokobiyo (Joy of Man’s Desiring) – Japan
By Masakazu Sugita
After an earthquake, Haruna and her little brother Sotha are taken in by relatives. Nobody has told the boy that his parents are dead, a fact that weighs heavily on Haruna. In meditative images, this debut film sensitively portrays the repercussions of huge catastrophes on children.
World premiere

Jack et la mécanique du cœur (Jack and the Cuckoo-Clock Heart) – France / Belgium
By Mathias Malzieu and Stéphane Berla
A cuckoo clock beats in Jack’s chest, instead of a heart. Falling in love is strictly forbidden, because strong emotions will cause his clock to tick wildly out of control. Mathias Malzieu adapted his bestselling short novel for this fantastic animated film; the songs are all by his band Dionysos.
International premiere

Killa (The Fort) – India
By Avinash Arun
After moving, Chinu finds it difficult to adjust to his new surroundings. But gradually he makes new friends and gains more confidence. An atmospheric coming-of-age story, in which the landscape and the weather play a decisive role.
World premiere

Midden in de Winternacht (A Christmoose Story) – Netherlands / Sweden / Belgium
By Lourens Blok
Mr. Moose, Santa Claus’s flying elk, has crashed into the barn and urgently needs help from little Max. This wintery adventure, based on Andreas Steinhöfel’s book for children, spices up this traditional Christmas tale with charming humour and irony.
International premiere

Were Dengê Min (Come to My Voice) – Turkey / Germany / France
By Hüseyin Karabey
Jiyan’s Kurdish father will only be let out of prison if he turns in a weapon. The search for the gun that he has never possessed takes Jiyan and his grandmother on an odyssey. Hüseyin Karabey has blend different narrative threads into a cinematic gem.
World premiere

As announced in the previous press release, the programme also includes:

Ciencias Naturales (Natural Sciences), Argentina / France, by Matías Lucchesi – WP
Loulou, l'incroyable secret (Wolfy, the Incredible Secret), France, by Grégoire Solotareff and Éric Omond - IP
MGP Missionen (The Contest), Denmark, by Martin Miehe-Renard - IP
Tante Hilda! (Aunt Hilda!), France / Luxembourg, by Jacques-Rémy Girerd and Benoît Chieux - IP

Short films - Generation 14plus

Cowboys Janken Ook (Even Cowboys Get to Cry), Netherlands, by Mees Peijnenburg - IP
Emo (the musical), Australia, by Neil Triffett - WP
Exchange & Mart, Great Britain, by Martin Clark and Cara Connolly - EP
Luna Vieja (Old Moon), Puerto Rico, by Raisa Bonnet - EP
Mike, Great Britain, by Petros Silvestros – WP
Proavlio (Schoolyard), Greece, by Rinio Dragasaki - IP
rhizome, Japan, by Masahiro Ohsuka - EP
Seagulls, Great Britain, by Martin Smith - WP
Snowblind, Australia, by Sean Kruck, Berlinale Generation 14plus 2009: Summer Breaks - IP
SOLITON, Japan, by Isamu Hirabayashi, Berlinale Generation 14plus 2013: Ninja & Soldier –WP
Søn (Son), Denmark, by Kristoffer Kiørboe - WP
Tits, Great Britain, by Alex Winckler, Berlinale Generation Kplus 2011: Thomas - IP
iBhokhwe (The Goat), South Africa, by John Trengove, Berlinale Talent 2014 - WP
Vetrarmorgun (Winter Morning) Faroe Islands, by Sakaris Stórá, Berlinale Talent 2010) - IP

Short films - Generation Kplus

Ağrı ve Dağ (Ağri and the Mountain), Turkey, by Hasan Serin - EP
el (away), Hungary, by Roland Ferge - WP
Eleven, New Zealand, by Abigail Greenwood - WP
Eu não digo adeus, digo até logo (I Don't Say Goodbye, I Say See You Soon), Brazil, by Giuliana Monteiro - WP
Hijos de la tierra (Earth's Children), Peru, by Diego Sarmiento, Berlinale Talent 2014 - WP
Kalle Kran, Sweden, by Johan Hagelbäck, Berlinale Generation Kplus 2013: Köttbullarna och mobbångrarna - WP
Min vän lage (My Friend Lage), Sweden / Denmark, by Eva Lindström, Berlinale Kinderfilmfest 1995: Lutning - EP
Moy lichniy los' (My Own Personal Moose), Russian Federation, by Leonid Shmelkov - WP
Nain Géant (Dwarf Giant), Switzerland / France, by Fabienne Giezendanner - WP
Out of this World, Sweden, by Viktor Nordenskiöld - WP
Pigs, USA / Singapore / Malaysia, by Laura Mohai - IP
Rangzen (Freedom), India, by Gaurav Saxena - WP
Sārtulis (Little Ruddy) Latvia, by Dace Rīdūze, Berlinale Generation Kplus 2011: ZĪĻUKS - WP
Sepatu Baru (On Stopping the Rain), Indonesia, by Aditya Ahmad - IP
Sprout, Republic of Korea, by Ga-eun Yoon – IP
The Dam Keeper, USA, by Robert Kondo and Dice Tsutsumi - WP
Vāsa (Vasa), Latvia, by Jānis Cimmermanis, Berlinale Generation Kplus 2012: Corrida – WP



http://www.nybooks.com/articles/archives/2013/aug/15/persisting-vision-reading-language-cinema/?pagination=false




(KP)


Wednesday, January 22, 2014

Ein kona



Ein kona sat yvir av mær
sum eg kendi ikki
Men tá sá eg
hvussu vøkur ellin fær verið
á konu andliti





Mynd: Tóroddur Poulsen
Yrking: Christian Matras





(KP)

Tuesday, January 21, 2014

Terike Haapoja í Norðurlandahúsinum









Framsýningin við finsku Terike Haapoja letur upp sunnudagin 02. februar kl. 17.00. Hetta er í sambandi við finsku vikuna, Land í eygsjón frá 02.-08. februar.


http://listinblog.blogspot.com/2014/01/heja-suomi.html

Monday, January 20, 2014

Listaummælarin í Information sagt upp



- Nei, ummælarar hanga ikki á trøunum nakra staðni og serliga ikki í Føroyum. Føroyingar eru fullgreiðir yvir, at hvørki trø ella bløð er nøkur sjálvfylgja. So ummælararnir, teir fáu, sum eru, mugu bara hanga í ella hanga uppi í listafólkunum ella tónleikarunum ella rithøvundunum ella í mikrofonunum, vín- og ølgløsunum á ferniseringunum, tí arbeiðið er so mikið ólønt heilt erligt, at okkurt má mann fáa fyri ómakin, sum so kanska ikki verður so ómaksfullur, tá mann jú ikki fær eitt reytt oyra fyri útint arbeiði. Reyð oyru fær mann hinvegin av vánaummælum og sum ummælari kanst tú lætt fáa tann tankan, at mentanin er groft undirraðfest sjálvt um ØLL eru ræðuliga áhugað og serliga politikarar elska at reypa av list og mentan, hoyr bara hasa løgnu nýggjársrøðuna hjá løgmanni, ja, altso røðan var ikki heilt við síðuna av (sæð burtur frá faktuellum feilum sum at teir tríggir bókmentavarðarnir komu upp úr útisetu sum útbúnir menn at tæna heimlandinum, tað var ikki heilt soleiðis tað gekk fyri seg), men at leggja Kaj Leo Holm Johannesen eina mentanarliga, ja eina bókmentaliga røðu í munnin, tað tóktist fullkomiliga absurd... - hvønn autoritet hevði undirritaða t.d. havt, um eg helt eina røðu, sum var full av sjómetaforum? Tað hevði ljóðað skítbýtt. Uttan raðfesting nakra serliga hava ummælarar nær og fjar í fleiri ár arbeitt freelance fyri tað mesta, og beint nú hevur fastsetti ummælarin á Information sagt seg úr starvi. Tað er Michael Jeppesen, ið frekur sum ein frítt assosierandi slaktarahundur uttan útbúgving nú í fimm ár hevur verið umdiskuteraður smakkdómari í danska listaumhvørvinum. Brennandi spurningurin er sjálvandi um nakar verður settur í hansara stað...

http://www.kunstkritikk.no/nyheter/en-kritiker-takker-af/




(KP)

Kendi dirigenturin Claudio Abbado er deyður




Hann verður av mongum hildin av vera ein tann týdningarmesti orkesturleiðarin í sínum ættarliði, italski dirigenturin Claudio Abbado, fyrrverandi leiðarin í Scala-operuni, sum er deyður 80 ára gamal. Hann fekk óteljandi heiðurslønir og hevði mangar tignarligar arbeiðsuppgávur, m.a. stjórnaði hann London Symphony Orchestra millum 1979 og 1988 og hann arbeiddi eisini saman við Berlinfilharmonikarunum, Chicago Symphony Orchestra og við operuni í Wien. Claudio Abbado var kendur fyri sín stóra áhuga fyri ungum tónleikarum, sum hann stuðlaði og Í 1986 stovnaði hann Gustav Mahler Jugendorchester við ungum tónleikarum úr øllum Europa, m.a. føroyska bratsjspælaranum, Jákup Lützen. Eg seti inn leinkju til eina framførslu við Claudio Abbado, har hann dirigerar 6.symfoniina hjá yndistónaskaldi sínum, Gustav Mahler.





(KP)

Opið hús í Norðurlandahúsinum



Týsdagin 21. januar kl. 14.00
Norðurlandahúsið bjóðar fyritøkum, fyriskiparum, íverksetarum, listafólkum og øðrum, ið eru forvitin at hoyra um, hvat húsið kann bjóða. Upplivið húsið og fáið kunning um útgerð, tøkni, tænastur o.a. Tekna teg ella tína fyritøku við at senda eitt teldubræv til nlh@nlh.fo í seinasta lagi mánadagin, 20. januar.

Skrá:
Kl. 14.00 Skráseting

Kl. 14.15 Sif Gunnarsdóttir bjóðar vælkomin og setur dagin í Høllini
Kl. 15.00 Rundferð í Norðurlandahúsinum
Kl. 16.00 Ábit í Forhøllini
Kl. 17.00 Sif Gunnarsdóttir endar dagin

Sunday, January 19, 2014

Vencil 14 - Ummæli - nú er stund at gleða seg

81 síður av nýggjum føroyskum upprunaskaldskapi og týddum tekstum er í vavi tað, sum Vencil borðreiðir við hesa fjúrtandu ferðina, tíðarritið fyri skaldskap á føroyskum kemur út. Vencil er klekingarstaður hjá nýggjum rithøvundum og eitt bragd, sum er komið fyri at vera og takk fyri tað. Týðingar eru sjálvandi týdningarmiklar, tað sóu vit t.d. tá Ebba Hentze týddi Edith Södergran og tá Gunnar Hoydal týddi Allen Ginsberg, men hesa ferð er heldur stórur partur av ritinum týðingar, hetta hevur helst sína praktisku orsøk. Vencil fjúrtandi kom longu áðrenn jól, men í postkassanum hjá mær og øðrum haldarum lá hann ikki fyrr enn um hálvan januar sum ein nokkso seinkað jólagáva.

Permumyndin er enn sum áður upprunaprent, sum verður framleitt í Steinprenti til Vencil, og hesa ferð er tað Torbjørn Olsen, sum hevur teknað á steinarnar niðri á Skálatrøð. Myndevnið er reyðgrønt og religiøst við gulum strálum, so tað riggar væl til júst farnu jólahøgtíð, sjálvt um tað í roynd og veru snýr seg um eina illustratión av einum páskaleikriti. Tað er Alexandur Kristiansen, sum leggur út við trimum fínum yrkingum, sum av fyrstan tíð vórðu almannakunngjørdar her á listablogginum. Alexandur Kristiansen hevur síðan ta fyrstu útgávuna í 1968, givið út 22 bøkur, og hevur harumframt verið virkin og dugnaligur týðari. Nógv munu kenna hansara barnasangir, "Eitt lítið skýggj", "Lummalykta Óli" osfr., og sambært bókmentasøguni hjá Árna Dahl snúgva yrkingarnar seg um náttúruna, kvinnuna, ástina og deyðan. Lagt kundi verið aftrat, at summar av yrkingunum eru um mál og um at yrkja, og neyvan hevur nakar fuglfirðingur skrivað so nógvar alsknar lýsingar av Havnini sum hesin. Síðstu árini hevur Alexandur Kristiansen arbeitt við einum øðrum meira óítøkiligum yrkingarslagi. Hesar yrkingarnar eru meira surrealistiskar, dreymakendar minni mimetiskar og siðbundnar enn tær hava verið áður og spennandi er, tá ein svørthvít, kám fotomynd gerst byrjanin til eina skyggjandi gula yrking, ella tá ekspressionistiski meistaramálarin brúkar sína egnu húð sum lørift. Eg gleði meg til yrkjarin loypur heilt út í tað ótøkiliga løgna í einum komandi yrkingarsavni.

Nýggju yrkingarnar hjá Katrini Ottarsdóttir eru framúrskarandi. Tær eru á somu leið innihaldsliga, sum yrkingarnar í vælumtókta debutsavninum, tí vit eru enn stødd í tí forbannaða, grundleggjandi barndóminum, men tær eru betri, um somu tíð neyvari, opnari, musikalskari, meira kenslubornar við minni av sentimentaliteti og við reglum, sum koma púra óvart á lesaran. Mitt í einum ekspressivum eldhavi kemur ein regla so neyv, so turrislig, so gróðrarmikil, so rørandi, at hon slær luftina úr lesaranum: "tá hitin frá logandi jesusbíløtum uppi yvir barnasongum/ verður ov ørandi nærgingin/ sleppa børnini kanska at sova á deiliga kalda gólvinum við/ fótalagið/ hjá teimum vaksnu sum ikki enn eru vaknað". Støðið er tindhøgt í øllum trimum yrkingum, ið skapa stórar vónir til komandi savnið hjá Katrini Ottarsdóttir. Enn eina komandi klára kvinnuliga føroyska yrkjararødd eiga vit í Lív Mariu Róadóttir Jæger, sum hevur sjey stuttprosatekstir við í Vencil 14, tann næstseinasti, Panikkkærleiki er gott dømi um málið og stílin í hesum tekstunum, sum um somu tíð eru hvørkisliga neyvir og svakliga ekspressivir og intensir við denti á likamligar reaktiónir á sama hátt sum í søgum hjá danska høvundinum: Naja Maria Aidt.

Panikkkærleiki: Samrøðan er eitt træ. í býnum,
í eini park. Vit klintra upp, setningarnir eru
blaðungir og ljósagrønir sum vár. Tú sigur, og
so sigi eg, og so sigur tú. Eg ímyndi mær mínar
kenlur sum evarska smá kykt, tey eta hol á húð-
ina - skyggjandi, blásvartar klukkur, tæra mín
kropp. Óhugnaliga skundisliga. Tað skriðar
undir tunguni og longri afturi í munninum, við
vísdómsjakslarnar. Eg smakki blóð og jarn og
skordýr. Hvussu langt verður mítt lív? Tíni eygu
er úlvaeygu; fremmand og eingi svar. Tá tú fert
heim, raplar mín beinagrind - klokkan, hon er
seriumordari, hon tekur lívið av mær, av tíðini,
av nú, av tá, av kanska í morgin. Hvussu langt
verður mítt lív? Nóg langt at bíða eftir tær.
(s.30 í Vencil 14)

Stuttsøgan hjá Oddvør Johansen tykist eitt sindur melodramatisk, sjálvt um hon evnisliga bæði er nútíðarlig og veruleikakend, so veruleikakend, at hon í roynd og veru og í staklutum minnir um onkran líknandi tilburð úr okkara umhvørvi. Søgan eitur "Niður við nakkanum", hon er søgd við stórum samhuga við mannliga høvuðspersóninum, sum eftir drúgt samlív við konu og børn, gerst forelskaður í einari aðrari konu. Sjónarhornið er hansara og vit hoyra hvussu øll - eisini hansara egna familja heldur við fyrrverandi konuni, sum spreiðir lygnir um hansara beistaktigheitir. Gerandissøgur eru ikki at forsmáa, okkum tørvar tílíkar søgur, sum spegla og viðgera okkara lív, men sum skaldskapur tykist stuttsøgan heldur avmarkað.

Hvat er tað, sum ger, at Rói Patursson nú aftur letur okkum lesa tað, hann skrivar? Er tað ovurhugi og dirvi, sum kemst av varhuganum av undirgangi í løtuni í okkara landi ella er tað bara av tí, at tíð er fráliðin, at bókmentaliga trýstið er fúnað síðan 1986, tá fína yrkingarsavnið Líkasum vann norðurlendsku bókmentaheiðurslønina. Er orsøkin kanska ein kombinatión og so tað, at Rói Patursson hevur funnið nakrar originalar klisjéir, kvæði, tættir, fólkasangir, sum duga og sum skapa evnisliga frástøðu og eitt fast yrkjarafundament, sum megnar at bera perspektivflytingarnar tjúgutúsund ár aftur í søguna hjá mannaættini og heim aftur á Eystaruvág og í Sirkus av í dag? Nei, eg havi einki ánilsi av hvør orsøkin er, eri bara hjartansfegin um hesar nýggju yrkingarnar og um jólakalendarakvæðið á blogginum, og tað er mín allarstørsta vón, at hesar yrkingarnar saman við nøkrum øðrum verða givnar út sum sjálvstøðugt yrkingarsavn í nærmastu framtíð. Kundi lesarin ikki hugsað sær at lisið meira av hesum?

"So nógvar oyðandi øldir.
Nústani nú eri eg aftur af finna teg,
sum við gyltari øx og brýndum sansum
hugsaði mynstur inn í hvítar høggtenn;
sum skavaði tekin í tey minni,
sum eg dró heim av veiðiferðum.
Allar tínar eygleiðingar, alt títt handafimi,
setti tú upp á spæl uttan átuligt endamál.
Eg helt, tu aftur stóð skínandi fyri mær,
men úr øsku og ørkymlan
fari eg á rannsókn í tí forkolaðu Havnini.
Í blánanum hoyri eg børn ríða ediling og kvøða ja ja ja."

(Brot úr yrkingini Altamira á síðu 88-90 í Vencil 14)


Í tíðarritinum eru týðingar hjá Oddfríði M.Rasmussen av Ernest Hemingway, Mark Wunderlich og Naja Maria Aidt og týðing hjá Vagni Streymi av søguni What they carried hjá Vietnamveteraninum Tim o´Brien, umframt tekstir hjá Bergi Rønne Moberg, Kim Simonsen, Sólvør Patursson Niclasen og Jóanesi Nielsen.






(KP)

Saturday, January 18, 2014

Ein góð mynd hjá Claus Carstensen


Á heimasíðuni kopenhagen.dk datt eg um hesa myndina hjá Claus Carstensen. Ein kollasja, ið er átøk einari upphangstalvu við myndum, m.a. prentum og prentrestum úr Steinprenti m.a. av plakatini til framsýningarnar Klaksvikaffærer og tveimum prentum, sum listamaðurin gjørdi við íblástri í ræðuleikunum hjá Khmer Rouge. Lesarin kennir kanska vøkru damuna aftur frá myndini. Tað er Brigitte Mohnhaupt, sum var limur í yvirgangsfelagsskapinum Rote armee fraktion. Claus Carstensen tekur støði í radikalismu, hann oyðileggur myndirnar, deface´ar tær og ger tær á tann hátt til egin listaverk eitt sindur á sama hátt sum tá Bono á einari U2 konsert presenteraði sangin Helter Skelter við orðunum "This is a song Charles Manson stole from TheBeatles. We're stealing it back."





http://kopenhagen.dk/artguide/single/article/pavilion-of-the-naked/

Friday, January 17, 2014

Mpiri við í vælumtóktari kamaropera



Alverden god Nat eitur kamaroperain ella tónleikasjónleikurin eftir Peter Bruun og Ursula Andkjær Olsen, sum føroyska kórið Mpiri tekur lut í, og sum verður framførd í hesum døgum 13- til 17.januar. Seinasta framførsla er í kvøld og hon er útseld. Tað er ikki bert heitið, sum er øðrvísi, tá tað snýr seg um Mpiri. Kórið hevur í tey 16 árini, tað hevur á bakið, verið við í nógvum ymiskum verkætlanum, og teimum dámar væl at bjóða vanliga kórkonsertforminum av. Hesa ferð mynda tey eitt kór av hungurstungnum fiskimonnum: 


Her eru nøkur leinki og brot úr teimum framúr rósandi ummælunum. Vit ynskja Mpiri og øllum hinum í leikinum til lukku við góða úrslitinum. Kanska skuldu tit komið ein svipp til Havnar við allari baduljuni? 


♥♥♥♥♥ - 5 hjerter i Politiken! med særdeles flotte ord fra Thomas Michelsen:
"Stundom hviler musikken bare under fortællingen som frosne dronetoner. Andre gange swinger den sig op og ud i rummet med rytmer, der vil have kroppen til at danse.”
“Komponist og librettist har kastet anker i fortællingens historiske bugt. De barske sømænd synger en from salme for at holde modet oppe, mens kulden tager magten. Men de gør det med et Peter Bruunsk tvist, der matcher tekstens Ursula Andkjær Olsenske, poetiske undersøgelse af maskulint og feminint. Af “overlevelsespunktet” og det “heroiske punkt” - som var det mandens svar på g-punktet"
 


***** Politiken
- Poetiske greb fra digteren Ursula Andkjær Olsen og en musik, der på samme banalt-enkle måde lader kendte klicheer gå nye planker ud, gør fortællingen om Jens Munks møde med Aktis følsom, erotisk og sjov.
5 hjerter i Politiken

**** Jyllands-Posten
 - Figura Ensemble river publikum med ombord på en dramatisk og poetisk sejlads blandt Nordhavets isfjelde. 
4 stjerner fra Jyllands-Postens Christine Christiansen

== Information ==
- Alverden god Nat spiller fem kvarter, og man må rose det samlede kollektiv for en forestilling, som holder tilskueren i ånde
http://www.information.dk/484705

**** Gregers Dirckinck-Holmfeldt
- Det er et smukt lille værk på en god time. Tonalt behersket, visuelt og dramatisk ubesværet
4 stjerner Gregers DH


Thursday, January 16, 2014

Til lukku Tróndur


Fyrr í tíðini, eg veit ikki nær – tað veit Tróndur. Fyrr í tíðini vórðu sjómenn, ið doyðu umborð sveipaðir í einum av seglunum og síðani tveittir fyri borð. Hildið varð, at teir risu upp aftur sum súlukongar. Tessvegna vórðu súlukongar ongantíð fyribeindir. Tróndur hevur heldur ikki nakrantíð kipt ein súlukong, sjálvt um hann hevur fangað fleiri á drúgvum sjóferðum, tá manningin var gorhungrað.
Mytan um súlukongin hevur týdning, eins og tað hevur týdning hvussu kinverjar ríva litpigmentir. Gamlar veðurvaringar hava týdning, evnisfrøðiliga samansetingin á steininum hevur týdning, anatomigranskingin hjá Leonardo og náttúruhugmyndir Platons hava týdning, á sama hátt sum tað hevur týdning hvørjum djóri hárini á penslinum koma frá og hvussu ein LED pera virkar. Men tað hevur ongan týdning.

Tí samstundis er tað bert formurin, sum hevur týdning. Formsins megi og veikleiki, hansara tyngd og lættleiki. Í listini hjá Tróndi Patursson savnast ein djúp vitan um heimin, um upprunan hjá øllum tilfeingi, um filosofisøguna og listasøguna. Um alt millum himmal og jørð. Í hvørjum einasta verki er einastandandi vitanin hjá listamanninum til staðar og týdningarmikil samstundis um hon er týdningarleys.
Hon ger mun, tí hon er neyðug hjá honum fyri yvirhøvur at kunna skapa. Neyðugt er at fata glasið, málingina, pensilin, og tað er neyðugt at fata listina, náttúruna, alheimin. Hon er týdningarleys, tí tað at skapa fyri hann er kroppsins verk, ein djúp, instinktiv fatan av forminum. Hon er týdningarleys, tí hon fyri hann ikki er áhugaverd at illustrera ella vísa til.

Sum ávirkað av Hegelskum skilvísi verður tað týdningarmikla og tað týdningarleysa sameind í listini hjá Tróndi Patursson. Tað týdningarmikla er treytað av tí týdningarleysa, og tað týdningarleysa er treytað av tí týdningarmikla, tey eru treytað av hvørjum øðrum. Sostatt er einki uttan týdning, einki týdningarleyst í listini. Hvørki vitanin, vit hava ella tað, sum vit ikki vita, tað sum liggur uttan fyri okkara fatanarramma, tað Tróndur kallar tað kosmika ella tað ósjónliga, sum bæði er týdningarmikið og týdningarleyst í hansara list og tessvegna týdningarmikið.
Tað er týdningarmikið og týdningarleyst og tessvegna týdningarmikið at kenna til sjómansmytuna um súlukongin, og óteljandi aðrar sagnir um súlukongin, at kenna teir nógvu týdningar, hansara navn hevur, flúgvimynstrini og beinbygnaðin fyri at kunna skapa ein súlukong í glasi, sum ikki er ein súlukongur, men ein formur, sum hevur eina serliga megi og eina serliga skroypiligheit, eina serliga tyngd og ein serligan lættleika. Soleiðis er tað kanska. Eg veit tað ikki. Tað ger Tróndur.

Góði Tróndur Bara tú veitst hvat er týdningarmikið í skapanini av listini. Men eg veit at tú í dag fært heiðurslønina, tí at tíni listaverk eru týdningarmikil. Tey eru sublim og stórsligin og upplivingin av teimum er altíð vøkur og taka ein á bóli.
Eg eri djúpt takksom fyri at hava lært teg at kenna og eg eri djúpt takksom fyri at kenna tína list.

Hjartaliga til lukku, Tróndur.

 

Wednesday, January 15, 2014

Mentanarvirðislønirnar 2013






Á hátíðarhaldi í Stóra Pakkhúsi suðuri í Vági fekk Tróndur Patursson handaða ta stóru Mentanarvirðisløn Landsins fyri útint listarligt arbeiði á høgum støði. Vit ynskja honum hjartaliga til lukku við væl uppibornu heiðurslønini. Somuleiðis ynskja vit Árna Dahl, sum fekk heiðursgávu fyri tað stórfingna mentanaravrik, hann hevur framt innan bókmentir og mál, hjartaliga til lukku. Eisini ynskja vit Trygva Danielsen hjartaliga til lukku, hann fekk Virðislønina til ung listafólk. Trygvi Danielsen er evnaríkur yrkjari/tónleikari/sangari, sum herfyri gav út plátuna og savnið The Absent Silver King. Bjørn Kalsø handaði heiðurslønirnar, heiðursrøður vórðu hildnar og tónleikurin fevndi breitt frá tjóðskaparligum sangum, sum Kirkjukórið Ljómur framførdi til syruta yrkingarperformance hjá Trygva Danielsen og The Absent Silver King og seinni fara sumbingar uppá gólv.




úr The Absent Silver King
Nei,
eg eri einki serliga gamal
 men tað tekur í veruleikanum
bert eitt einstakt sekund
at geva tær ein frammaná
við ísakøldum neva
serliga
tá tú letur
verjugarðin falla
og vendir tær
beint ímoti veruleikanum
alla somlu tíðina